Kandidaat-adoptieouders melden zich aan en registreren zich bij de Vlaamse Centrale Autoriteit (Kind en Gezin).

Vlaamse Centrale Autoriteit - Kind en Gezin
Hallepoortlaan 27
1060 Brussel
Tel: 02/533 14 76
info@kindengezin.be 
www.kindengezin.be

Elk dossier krijgt een nummer en de kandidaat-adoptanten ontvangen een overschrijvingsformulier. De kandidaat-adoptanten betalen een forfaitair bedrag (in 2009 is dit 25 euro) en ontvangen een infomap met relevante informatie over (interlandelijke) adoptie. Daarna worden ze doorverwezen naar een voorbereidingscentrum.

Sinds 1 september 2005 is elke kandidaat-adoptant verplicht om een voorbereidingsprogramma te volgen. Het doel van deze voorbereiding is het geven van de nodige informatie over het adopteren van een buitenlands kindje en hun achtergrond, en je te confronteren met de realiteit van adoptie. Via discussiegroepen en videomateriaal wordt jouw adoptievraag scherper gesteld en wordt een bewuste keuze mogelijk. Adoptieouderschap verschilt immers van het biologisch ouderschap.

Het voorbereidingsprogramma bevat 20 uren en is verspreid over twee maanden. Inhoudelijk vormt de adoptiedriehoek de rode draad. Per programma nemen minsten 8 koppels/alleenstaanden deel.

Je kunt terecht bij deze twee voorbereidingscentra:

Op het einde van de voorbereiding krijgen de kandidaat-adoptanten een attest van deelname. Het attest blijft altijd geldig, en bij een volgende adoptie hoeft de voorbereiding niet opnieuw gevolgd te worden. Dit attest van voorbereiding hebben kandidaat-adoptanten nodig voor de volgende stap in de procedure, namelijk de geschiktheidsverklaring.

Met het attest van deelname aan de voorbereiding stappen de kandidaat-adoptanten naar de jeugdrechter van het gerechtelijk arrondissement van de woonplaats. De kandidaat-adoptanten maken een verzoekschrift op die persoonlijk op de griffie van de jeugdrechtbank van eigen arrondissement dient afgegeven te worden.

De griffier geeft vervolgens een datum waarop de kandidaat-adoptanten voor de jeugdrechter kunnen verschijnen (inleidingszitting). Daarvoor betalen de kandidaat-adoptanten 52 euro.

Op deze inleidingszitting melden de kandidaat-adoptanten waarom ze een buitenlands kindje wensen te adopteren. Niet alle jeugdrechters roepen de kandidaat-adoptanten op voor deze eerste zitting, sommige rechters spreken direct een tussenvonnis uit. In het tussenvonnis beveelt de jeugdrechter tot een maatschappelijk onderzoek. Daarvoor worden de kandidaat-adoptanten doorverwezen naar een dienst voor maatschappelijk onderzoek (DMO) in eigen provincie (afhankelijk van de woonplaats van de kandidaat-adoptanten en van de werkdruk in de verschillende diensten). Een psycholoog en een maatschappelijk assistent van de dienst maatschappelijk onderzoek voeren gesprekken met de kandidaat-adoptanten waarvan een verslag wordt opgemaakt. Dit verslag wordt overgemaakt aan de jeugdrechter.  

Binnen de drie dagen nadat het verslag van de dienst voor maatschappelijk onderzoek ter griffie is neergelegd, mag je het verslag inkijken. Je hebt daarvoor 15 dagen de tijd. Daarna heb je nog 1 maand de tijd om voor de jeugdrechter te verschijnen. Deze geeft al dan niet een geschiktheidsvonnis tot adoptie af die drie jaar geldig is.

Bij een positief vonnis laten de kandidaat-adoptanten aan Kind en Gezin weten of ze wensten te adopteren via een adoptiedienst op op zelfstandige basis. 

Als de jeugdrechter je niet geschikt verklaart voor adoptie van een buitenlands kind, dan kun je beroep aantekenen bij het Hof van Beroep. De beroepstermijn is 1 maand en het Hof van Beroep kan een nieuw maatschappelijk onderzoek bevelen bij het Openbaar Ministerie. Je dient een verzoekschrift voor hoger beroep in op de griffie van het Hof van Beroep.

De kandidaat-adoptanten laten aan Kind en Gezin weten via welke dienst en uit welk herkomstland ze wensen te adopteren, waarbij het dossier aan de desbetreffende dienst wordt overgemaakt. De adoptiedienst staat in voor de bemiddeling, matching en de plaatsing van een kindje, evenals voor de nazorg. Zij begeleidt de kandidaat-adoptanten met alle administratieve, juridische en praktische zaken en zorgen ervoor dat alles geregeld is als het kindje kan worden opgehaald. Elke adoptiedienst heeft een contactpersoon in de verschillende landen van herkomst die de adoptanten ter plaatste begeleiden om de adoptieprocedure vlot te laten verlopen.

Kandidaat-adoptanten die kiezen om zelfstandig te adopteren stellen een inlichtingendossier samen. Het vademecum en het aanvraagformulier kunnen opgevraagd worden bij Kind en Gezin. De Vlaamse Centrale Autoriteit laat op basis van het ingediende dossier een kanaalonderzoek uitvoeren. Pas na goedkeuring van dit kanaalonderzoek kan de zelfstandige adoptant starten met het samenstellen van zijn dossier voor het herkomstland.

Elke zelfstandige adoptant is zelf verantwoordelijk voor de afhandeling van het dossier. De Vlaamse Centrale Autoriteit zorgt enkel voor de verzending van het dossier naar de bevoegde instanties in het herkomstland en voor goed- of afkeuring van een kindtoewijzing op basis van een kinddossier, bezorgd door het herkomstland.

De kostprijs van een adoptie verschilt van land tot land en van adoptiedienst tot adoptiedienst. Kandidaat-adoptanten moeten rekening houden met volgende kosten:

• Verzorgingskosten van het kind in het land van herkomst.  
• Kosten voor het medisch onderzoek van het kind. 
• Procedurekosten, hier en in het buitenland. 
• Vertaalkosten en legalisatiekosten. 
• Bijdrage in de werkings- en personeelskosten van de adoptiedienst. 
• Vergoeding van de lokale contactpersonen. 
• Forfaitaire bijdrage gevraagd door de overheid van het land van herkomst. 
• Bijdrage aan de ondersteuning van projecten voor de kinderen die niet kunnen worden geadopteerd.  
• Reis- en verblijfkosten om het kindje op te halen of via een escorte naar België te laten brengen.      
• Nazorg   
  

Kosten via een adoptiedienst
Wanneer geadopteerd wordt via een adoptiedienst, worden alle kosten via deze dienst verrekend. Daarvoor tekenen kandidaat-adoptanten een overeenkomst voor bemiddeling met een adoptiedienst. Alle modaliteiten worden daarin vastgelegd. Een overeenkomst voor bemiddeling kan verschillen van dienst tot dienst en van herkomstland tot herkomstland. Kandidaat-adoptanten moeten er rekening mee houden dat de kosten voor een buitenlandse adoptie kunnen oplopen tot 13.000 euro. Neem contact op met de adoptiediensten voor meer informatie.

Kosten voor een zelfstandige adoptie
De kosten voor het kanaalonderzoek zijn forfaitair en zijn gelinkt aan de reële te verantwoorden kosten van het onderzoek. Het maximum bedrag hiervoor is 1000 euro.

Voor nazorg en follow-up kunnen ook zelfstandige adoptanten terecht bij een adoptiedienst. Deze dienst vraagt hiervoor een bijdrage van maximaal 750 euro.

De hoge kostprijs maakt adoptie voor mensen met lage inkomens moeilijker. Het adoptiedecreet voorziet daarom in een tussenkomst van de overheid in de dossierkosten voor adoptie. Die tussenkomst wordt enkel voorzien voor mensen die een beroep doen op een erkende adoptiedienst. Inde praktijk is dit echter nog niet toepasbaar wegens het ontbreken van een uitvoeringsbesluit. De overheid is nog bezig met de uitwerking van dit besluit.